Header image header image 2

Vishwa Mangal Hetawe

  || HOME ||
   
 
Ayurveda
 
 


Van de 4 Veda’s is het de Ayurveda die zich specifiek bezighoudt met de gezondheid van lichaam en geest. De ayurveda gaat uit van drie constituties, de drie dosha's. Deze drie dosha's zijn vata, pitta, en kapha. Vata correspondeert met lucht, pitta met vuur en kapha met water en aarde.

Voor het bepalen van de constitutie van een bepaald persoon bestaan verschillende methoden, zoals de polsdiagnose, een urinetest, gelaatkunde en de algemene indruk, die iemand maakt. Enkele opvallende eigenschappen van de dosha’s zijn:

  • Een vata type is over het algemeen slank (mager), kan zich moeilijk concentreren, heeft het snel koud heeft en heeft een grote behoefte aan een snelle bevrediging van zijn behoeftes. Hij eet snel, kauwt zijn voedsel slecht en eet op onregelmatige tijden.
  • Een kapha type is vaak gezet, langzaam en heeft een rustige, bedaarde aard. Hij eet veel en kan genieten van zijn voedsel.
  • Een pitta type heeft een evenwichtige lichaamsbouw, houdt van actie en kan driftig zijn. Mede vanwege de grote drukte in zijn leven vormt voeding niet de eerste prioriteit.

Ieder persoon bezit een uniek dosha (constitutie) evenwicht. Het is vooral de dominante dosha, die makkelijk te veel kan worden en er dan verantwoordelijk voor is, dat het evenwicht verstoord wordt.

large product photo

Als we de dosha (of dosha's) van iemand bepaald hebben, dan bezitten we een veelheid aan informatie o.a. over hoe iemand functioneert, voor wat voor ziekten de persoon vatbaar is, wat voor iemand goed zou zijn om te eten en welke (ayurvedische) therapieën wenselijk zijn.

Mensen met een bepaalde constitutie hebben aanleg voor de bijbehorende ziekten. Er is een grote kans, dat op een bepaald moment de dominante constitutie uit balans raakt (te veel wordt) en ziektes veroorzaakt. Voorbeelden van ziekten, die horen bij een bepaalde constitutie: vetzucht is een kapha kwaal, rode uitslag een pitta kwaal en reuma een vata ziekte.

Voorbeeld van behandeling via een dieet: een vata type heeft een aanleg voor o.a. reumatische kwalen. Wil een vata type voorkomen, dat hij dit krijgt, dan is het voor hem verstandig om een anti-vata dieet te volgen. Hij zal gerechten moeten eten, die het vata verzwakken.

Nu kennen we in de ayurveda zes smaken: zoet, zuur, zout, scherp, bitter en samentrekkend. Alles, wat we eten of drinken, valt onder die zes smaken.

  • Vata wordt versterkt door scherp, bitter en samentrekkend, maar verzwakt door zoet, zuur en zout. Een vata persoon zal er derhalve verstandig aan doen om gerechten tot zich te nemen met de smaken zoet, zuur en zout.
  • Alles, wat vata versterkt, verzwakt kapha en andersom. Kapha wordt derhalve versterkt door zoet, zuur en zout en verzwakt door scherp, bitter en samentrekkend.
  • Pitta wordt versterkt door scherp, zuur, zoutachtig en verzwakt door zoet, bitter en samentrekkend.

Behalve het nuttigen van bepaalde spijzen zijn er vele andere mogelijkheden om de dosha balans te beïnvloeden. Er zijn theesoorten in de handel (o.a. van yogi Bhasan, Golden Temple Products) die kapha, vata of pitta kunnen verhogen of verlagen. De ayurvedische massage kent verschillende massageoliën, die voor bepaalde constitutietypen geschikt zijn. Over het algemeen geldt, dat massage als therapievorm zeer geschikt is voor het vatatype, aangezien deze over het algemeen slecht in zijn lichaam zit.

Er zijn nog meer therapieën, bijvoorbeeld een uitgebreide reinigingstherapie met als naam pancha karma. Deze therapie is vooral geschikt voor het kapha type. Kapha hoopt zich op in de dikke darm, die door pancha karma intensief gereinigd wordt.

Voor alle lichaamstypes gelden gedragsregels, die moeten voorkomen, dat een bepaalde dosha negatief wordt. Zo is het belangrijk voor een vata type om rust te nemen en niet al te veel tv te kijken, te vliegen en verschillende dingen tegelijk te doen. Die activiteiten werken namelijk vata verhogend. Indien iemand ziek is dan worden er middelen voorgeschreven, die voor een deel rechtstreeks gericht zijn op het genezen van de ziekte en voor een ander deel het verstoorde dosha evenwicht herstellen.